Clarithromycine

ATC: J01FA09

Biclar Clarithromycin Krka Clarithromycin Sandoz Clarithromycine EG Clarithromycine Sandoz Heliclar Maclar
Ouderenzorg

Selecties

VOORWAARDELIJKE SELECTIE

Infectieziekten

  • Gastro-intestinales infecties
    • Eradicatie van Helicobacter pylori in geval van peptisch ulcus : behandeling met een combinatie van claritromycine, een PPI (pantoprazol), amoxicilline en metronidazol.

Motivatie

  • Bij peptisch ulcus met infectie van H. pylori is er bewijs dat eradicatie van H. pylori effectiever is dan curatieve therapie alleen.
  • De hier voorgestelde quadritherapie wordt aanbevolen in BAPCOC.

Indicatie
Peptisch ulcus - Eradicatie van Helicobacter pylori
Criteria voor
de selectie		 Werkzaamheid +
Veiligheid
Gebruiksgemak
Prijs
Expert
consensus		 +


Dosering

Geen dosisaanpassing nodig op basis van leeftijd.
Bij voorkeur innemen tijdens de maaltijden (verminderd risico op maagklachten).

Eradicatie van H. pylori (quadritherapie)

  • 500 mg 2 maal per dag ged. 10 dagen (in associatie met, 2 maal per dag: pantoprazol 20 mg, amoxicilline 1 gr en metronidazol 500 mg)

In geval van nierfalen

Creatinineklaring Dosis
30-60 ml/min geen aanpassing nodig
<30 ml/min dosis halveren* (= 2x250 mg per dag ged. 10 dagen)

* De tabletten met verlengde afgifte en sommige filmomhulde tabletten zijn niet deelbaar. Kies een specialiteit van 250 mg of een farmaceutische vorm die deelbaar is (met een breuklijn) (zie "delen en pletten" hieronder).

Delen en pletten

De rubrieken hieronder verwijzen naar de geneesmiddelgroep waartoe het hier beschreven geneesmiddel behoort, indien deze beschikbaar zijn in het Gecommentarieerd Geneesmiddelen Repertorium.

Bijzondere voorzorgen

  • Azithromycine en clarithromycine voozichtig gebruiken bij voorafbestaande ernstige leverziekte. Controleer onmiddellijk de leverfunctie wanneer tekenen en symptomen van leverdisfunctie optreden.
  • Bij oudere patiënten: de neomacroliden middelen geven aanleiding tot heel wat interacties (clarithromycine is bijvoorbeeld een sterkte inhibitor van CYP3A4 en van P-gp, Tabel Ic in Inl.6.4.): zeker bij ouderen met polyfarmacie moet dit nagekeken worden.
  • Behandeling met clarithromycine vraagt bijzondere aandacht bij ernstige nierinsufficiëntie (zie Inl.6.1.2. Nierinsufficiëntie).

Ongewenste effecten

  • Beïnvloeden van de commensale flora, met mogelijk diarree en gist- en schimmelinfecties tot gevolg. Pseudomembraneuze colitis door proliferatie van Clostridioides difficile kan optreden na behandeling met allerlei antibiotica, maar wordt frequenter gezien met andere antibiotica dan macroliden
  • Gastro-intestinale stoornissen, maar minder dan met erythromycine.
  • Allergische reacties: zelden.
  • Reversibele verstoring van de leverfunctietesten; zelden cholestatische hepatitis.
  • Bij gebruik van hoge doses: vermindering van het gehoor en oorsuizen, meestal tijdelijk, zeer zelden irreversibel.
  • Centrale effecten (psychotische reacties, nachtmerries).
  • Verlenging van het QT-interval en torsades de pointes; voor de risicofactoren voor torsades de pointes in het algemeen, zie Inl.6.2.2. QT-verlenging en torsades de pointes. Zie Folia oktober 2020 over de onzekerheid in verband met het cardiovasculaire risico van macroliden.

Interacties

  • Vitamine K-antagonisten: interactie werd beschreven met bijna alle antibiotica. Hoewel het bewijs van interactie met vele antibiotica (ook de macroliden) zwak is, wordt uit voorzichtig-heid toch aanbevolen om de INR te controleren binnen de 3 tot 5 dagen na het starten van eender welk antibacterieel middel.
  • Oestroprogestagenen: er zijn geen bijkomende anticonceptieve maatregelen nodig, tenzij er sprake is van ernstig braken of hevige, waterdunne diarree [zie Folia november 2021].
  • Verhoogd risico van torsades de pointes bij associëren met andere geneesmiddelen die het risico van QT-verlenging verhogen (zie Inl.6.2.2. QT-verlenging en torsades de pointes).
  • Clarithromycine en mogelijk roxithromycine verhogen het risico van spiertoxiciteit door statines.
  • Azithromycine is een substraat en inhibitor van P-gp (zie Tabel Id. in Inl.6.3.).
  • Clarithromycine is een substraat en inhibitor van CYP3A4, en inhibitor van P-gp (zie Tabel Ic. in Inl.6.3. en Tabel Id. in Inl.6.3.. Belangrijke interacties van clarithromycine zijn onder andere:
    • Verhoogd risico van vasoconstrictie en gangreen door ergotamine en andere ergotderivaten.
    • Risico van colchicine-intoxicatie (met o.a. rhabdomyolyse, neuropathie, beenmergdepressie, nier- en leveraantasting). Let op bij ouderen en bij nierinsufficiëntie. Gelijktijdig gebruik van colchicine met een macrolide is een contra-indicatie in de SKP van colchicine.

Contra-indicaties

Prijstabel